België haalt 4e plaats op de Rainbow Map voor LGBTQIA+-rechten

Elk jaar brengt ILGA-EuropeExterne link de Rainbow MapExterne link uit: een overzicht van hoe het gesteld is met de rechten van LGBTQIA+-personen in 49 Europese landen. België behoorde jarenlang tot de absolute koplopers, maar zakt in 2026 van de tweede naar de vierde plaats.

Wat is de Rainbow Map?

De Rainbow Map is een ranglijst die 49 Europese landen beoordeelt op hun wetgeving en beleid rond de rechten van LGBTQIA+-personen. Landen krijgen een score van 0 tot 100% op basis van criteria zoals gelijke rechten, bescherming tegen discriminatie, gezinsrechten en juridische erkenning.

De kaart wordt samengesteld op basis van uitgebreid onderzoek en gecontroleerd door meer dan 250 experts uit heel Europa en Centraal-Azië, waaronder çavaria en Transgender Infopunt voor België.

Hoogste en laagste scores

Spanje springt voor het eerst over Malta en stijgt naar de eerste plaats in de ranking. Volgens ILGA-Europe toont het land dat politieke daadkracht vooruitgang kan realiseren, zelfs nu LGBTQIA+-rechten in verschillende Europese regio's onder druk staan. 

Adjunct-directeur Katrin Hugendubel ziet in de resultaten twee duidelijke trends die ook voor België relevant zijn: landen die inclusieve wetgeving verder uitbreiden, en een groeiende tegenreactie die verworven rechten probeert terug te schroeven.

België daalt naar de 4e plaats

Hoewel België nog steeds tot de top vijf van best scorende landen behoort, toont deze daling dat stilstand ook achteruitgang kan betekenen. Ons land blijft sterk op vlak van antidiscriminatiewetgeving, huwelijksgelijkheid en bescherming van transgender personen. Maar andere landen gaan er sneller op vooruit, terwijl noodzakelijke hervormingen hier blijven liggen.

Drie belangrijke pijnpunten

Erkenning van niet-binaire genderidentiteit

Het gebrek aan erkenning voor personen met een niet-binaire genderidentiteit (o.a. non-binaire personen) blijft een belangrijk pijnpunt. Ondanks het arrest van het Grondwettelijk Hof in 2019Externe linkPDF voorziet de Belgische wetgeving nog steeds geen wettelijke genderregistratie voor non-binaire personen. Daardoor worden heel wat mensen gedwongen een binaire gendermarker aan te nemen en krijgen ze geen erkenning van de Belgische overheid.

Online haat blijft onbestrafd

De Rainbow Map wijst erop dat België onvoldoende optreedt tegen online haatspraak. Hoewel haatspraak strafbaar kan zijn, ontbreekt een duidelijke en doeltreffende aanpak van online geweld en haat tegenover LGBTQIA+-personen. 

Die straffeloosheid gaf ook de aanleiding voor de campagne Flood The FeedExterne link van çavaria, die sociale media wil verwarmen met positieve boodschappen en solidariteit met LGBTQIA+-personen en -organisaties.

Lees hier alles over de campagne Flood the Feed en hoe je kan deelnemen!Externe link

Intersekse minderjarigen onbeschermd

In februari 2021 nam de Kamer een resolutie aan om niet-noodzakelijke medische ingrepen bij intersekse minderjarigen te verbieden. Vandaag, meer dan vijf jaar later, is die resolutie nog steeds niet vertaald naar een wet. Hierdoor kunnen er nog steeds ingrijpende operaties gebeuren bij kinderen, enkel om hun lichaam te laten passen binnen een binaire gendernorm, zonder dat ze hier zelf toestemming voor kunnen geven.